Rodzaje drewna konstrukcyjnego - jak wybrać najlepsze drewno budowlane?
Jakie są klasy drewna konstrukcyjnego? Czym się charakteryzują? I gdzie znajdują zastosowanie? Drewno budowlane to doceniany od wieków materiał, który łączy w sobie trwałość i naturalne piękno. Stanowi fundament wielu konstrukcji na całym świecie, a różnorodność materiału umożliwia dostosowanie wyboru do specyficznych potrzeb i wymagań poszczególnych projektów. W tym artykule przedstawiamy różne rodzaje drewna konstrukcyjnego i ich najważniejsze właściwości. Zapraszamy do lektury!
Z tego artykułu dowiesz się:
- Co to jest drewno konstrukcyjne – rodzaje i ogólna charakterystyka
- Rodzaje drewna konstrukcyjnego litego
- Klejone drewno konstrukcyjne – klasy
- Jak wybrać najlepsze drewno konstrukcyjne?
- Rodzaje drewna konstrukcyjnego – podsumowanie
Co to jest drewno konstrukcyjne – rodzaje i ogólna charakterystyka
Jakie są rodzaje drewna konstrukcyjnego? Wyróżnia się dwa główne typy materiału: drewno konstrukcyjne lite oraz drewno konstrukcyjne klejone, które różnią się właściwościami i zastosowaniem. Warto jednak podkreślić, że jest to rozróżnienie stosowane branżowo. Drewno klejone KVH również jest materiałem litym w rozumieniu normy EN 15497:2014. Określenie „drewno konstrukcyjne lite” odnosi się do drewna konstrukcyjnego nieklejonego.
Konstrukcyjne drewno lite to naturalny materiał, który powstaje z jednego kawałka drewna, zazwyczaj sosnowego lub świerkowego. Najczęściej wykorzystuje się drzewa iglaste ze względu na korzystne właściwości mechaniczne. Gatunki te charakteryzują się wysoką wytrzymałością w stosunku do swojej masy, co czyni je lekkimi, a jednocześnie odpornymi na obciążenia. Ich prosta struktura włókien ułatwia obróbkę i minimalizuje pękanie, a szybki wzrost drzew iglastych sprawia, że są łatwo dostępne i ekonomiczne. Drewno konstrukcyjne lite jest wykorzystywane w budowie domów, tarasów, altan oraz krokwi dachowych. Ze względu na swoją naturalność materiał jest bardzo elegancki, a przy tym przyjazny środowisku i łatwy w recyklingu.
Drewno konstrukcyjne klejone, najczęściej spotykane jako KVH, BSH czy CLT, powstaje poprzez łączenie warstw drewna za pomocą specjalnych klejów w celu stworzenia stabilnej wymiarowo, wytrzymałej całości. Wyróżnia się między innymi dużą odpornością na czynniki zewnętrzne, elastycznością i wytrzymałością przy sporych wymiarach. Drewno konstrukcyjne klejone doskonale sprawdza się w budowie belek stropowych, konstrukcji dachowych czy mostów, zwłaszcza przy budowie dużych hal (na przykład sportowych czy ujeżdżalni dla koni), gdzie elementy konstrukcyjne powinny być bardzo duże i długie. Jego estetyka i możliwości kształtowania w łuki czynią go także atrakcyjnym wyborem w nowoczesnych projektach architektonicznych.
Rodzaje drewna konstrukcyjnego litego
Jakie są rodzaje drewna konstrukcyjnego? Rodzaje materiału litego różnią się między innymi klasą wytrzymałości, która decyduje o możliwościach zastosowania surowca w różnorodnych projektach. Klasy wytrzymałości drewna litego oznacza się literą „C” dla gatunków iglastych oraz „D” dla liściastych, po której podaje się wartość liczbową. Im wyższy numer, tym lepsze właściwości fizyczne ma materiał. Przy określaniu klasy wytrzymałości pod uwagę bierze się między innymi wytrzymałość na rozciąganie i ściskanie wzdłuż oraz w poprzek włókien, zginanie i ścinanie. Norma PN-EN 338 podaje również konkretne wartości sprężystości oraz gęstości.
Jednym z najczęściej wykorzystywanych rodzajów drewna konstrukcyjnego w budownictwie jest drewno lite C24. Jest to materiał iglasty, zazwyczaj sosnowy lub świerkowy, spełniający rygorystyczne wymagania jakościowe i wytrzymałościowe. Drewno konstrukcyjne C24charakteryzuje się dużą odpornością na obciążenia, dzięki czemu znajduje zastosowanie w produkcji wiązarów dachowych czy domów drewnianych. W porównaniu z niższymi klasami, takimi jak C18, oferuje znacznie lepsze parametry wytrzymałościowe, przy zachowaniu korzystnej relacji jakości do ceny. Dzięki temu jest niezastąpione w realizacji trwałych i solidnych konstrukcji budowlanych. Co istotne, produkty o niższych klasach, takich jak C16, również znajdują zastosowanie w budownictwie. Nie są to jednak elementy, które muszą przenosić największe obciążenia. Doskonałym przykładem jest łata do budowy dachu, w przypadku której klasa C16 jest w pełni wystarczająca.
Klejone drewno konstrukcyjne – klasy
Jeśli chodzi o klejone drewno konstrukcyjne, główne rodzaje to BSH, CLT i KVH. Każdy z nich ma unikalne właściwości, które decydują o ich zastosowaniu w budownictwie.
- BSH to drewno klejone warstwowo składające się z przynajmniej trzech drewnianych lameli, które są sklejone równolegle. Najważniejsze cechy materiału to wysoka nośność i stabilność wymiarowa, a także doskonała jakość powierzchni. Belki klejone BSH są wykorzystywane między innymi jako belki stropowe w halach, ponieważ umożliwiają tworzenie dużych powierzchniowo elementów (również o nieregularnych kształtach).
- CLT to rodzaj drewna budowlanego klejony krzyżowo, zbudowany z kilku warstw drewna. Cechuje się wyjątkową solidnością i możliwością przenoszenia dużych obciążeń. CLT ma zastosowanie przede wszystkim w budowie konstrukcji kompletnych (ściany, podłogi i sufity). Jest charakterystyczną płytą monolityczną o sporych wymiarach (max. 4x16m). W odróżnieniu od BSH i KVH możemy wyprodukować z niego całe ściany z otworami na okna, drzwi i kanałami do poprowadzenia instalacji. Drewno jest szeroko wykorzystywane w nowoczesnym, zrównoważonym budownictwie.
- KVH to drewno konstrukcyjne produkowane z litego drewna świerkowego lub sosnowego. Cechuje się dużą wytrzymałością, umożliwia budowę struktur o wysokiej stabilności geometrycznej, a przy tym jest proste i efektywne w montażu. W KVH dostępne są też materiały o większych przekrojach niż w przypadku litego C24. Warto wiedzieć, że KVH jest łączone na charakterystyczne mikrowczepy. Ma to na celu zwiększenie powierzchni klejenia oraz wytrzymałości połączenia. Dzięki zastosowaniu mikrowczepów otrzymuje się długie elementy wysokiej jakości i można lepiej gospodarować materiałem, ograniczając odpady. Istotą technologii KVH jest także możliwość wycinania wad drewna, a następnie łączenia krótszych, najlepszych fragmentów w pełnowartościowe elementy konstrukcyjne. Dzięki temu materiał, który jako drewno lite nie osiągnąłby klasy C24, po usunięciu wad i połączeniu w technologii KVH może spełnić wymagania tej klasy.
Jak wybrać najlepsze drewno konstrukcyjne?
Wybór odpowiedniego rodzaju drewna budowlanego zależy przede wszystkim od charakteru projektu oraz wymagań wytrzymałościowych i estetycznych. Nie ma jednego, uniwersalnego materiału, który równie dobrze sprawdzi się w każdym zastosowaniu. Szczególną uwagę warto jednak zwrócić na szwedzkie drewno konstrukcyjne, które wyróżnia się znakomitymi właściwościami. Dzięki surowemu klimatowi drzewa rosną w Szwecji wolniej, co sprawia, że usłojenie kłód jest węższe, a produkowane z niego drewno konstrukcyjne jest trwalsze i wytrzymalsze. W kłodzie z Polski, ze względu na panujący klimat i strukturę gatunkową lasów, jest dużo trudniej uzyskać materiał konstrukcyjny, który będzie odpowiadał właściwym normom. Drewno skandynawskie charakteryzuje się również wysoką odpornością na czynniki atmosferyczne. Jest wytrzymałe, twarde i elastyczne, dzięki czemu doskonale sprawdza się jako materiał konstrukcyjny.
Rodzaje drewna konstrukcyjnego – podsumowanie
Istnieją różne rodzaje drewna budowlanego, które różnią się między sobą sposobem produkcji oraz właściwościami. Wybierając materiał do danego projektu, trzeba dokładnie przeanalizować wymagania wobec projektu i materiału, między innymi w zakresie wytrzymałości. Jednym z najlepszych rozwiązań jest szwedzkie drewno konstrukcyjne dostępne w Södra. W razie pytań o oferowane rodzaje drewna konstrukcyjnego zapraszamy do kontaktu.